Grenzen aan naastenliefde

Ik merk dat ik een beetje in de knel kom te zitten. Vanuit het christelijke gedachtengoed en mijn eigen geweten is het heel belangrijk om goed te zijn voor je naasten. Net zo goed voor je naaste te zorgen als voor jezelf. Dat probeer ik zo goed mogelijk te de doen. Maar ik vind het heel erg lastig om te weten waar dit ophoudt. Ik ben alleenstaand met gelukkig genoeg middelen en kwaliteiten om goed te zorgen voor de mensen om mij heen. Familie in nood, vrienden met problemen, buren met een hulpvraag. Maar waar houdt het op?

Ik zie overal mensen die hulp nodig hebben, maar ik overvraag mijzelf behoorlijk merk ik. Maar het voelt zo egoïstisch om te zeggen dat het teveel voor mij is. De problemen die ik bij andere mensen tegen kom, zijn zoveel groter dan mijn 'overvraagt' zijn. Mijn psycholoog geeft aan dat ik mij meer op mijzelf moet richten en andere mensen maar wat meer links moet laten liggen. Maar zo heeft God het toch nooit bedoeld? Hoe kan ik van mijn eigen geld en goed genieten terwijl er zoveel mensen zorgen hebben?! Ik kom er niet meer uit.

Als eerste wil ik zeggen: wat een voorrecht dat je de nood van mensen om je heen ziet. We zijn immers door de zondeval ik-gerichte mensen geworden. Egoïsme, hebzucht en pronkzucht steken zo maar de kop op in ons hart. Tegelijk kan het moeilijk zijn als onze ogen op gegaan zijn voor de nood van mensen om ons heen. Er is veel meer nood dan we hulp kunnen bieden. Is het ooit genoeg? Hierbij enkele Bijbelse gegevens die ons op dit terrein onderwijs geven.

1. De HEERE vraagt ons in de eerste plaats om Hem lief te hebben met alles wat in ons is. Naastenliefde is goed en nodig, maar ze moet niet op de eerste plaats komen te staan. Uit jouw vraag merk ik dit overigens niet!

2. De HEERE vraagt van ons dat wat onze naaste zullen lief hebben als onszelf. Dat betekent dat we eerst onszelf op de goede manier mogen lief hebben en daarna de ander. We behoeve en mogen de naaste niet zodanig lief hebben dat we daar zelf onder doorgaan of onszelf verwaarlozen. Wie zichzelf niet op de goede manier lief heeft, kan de naaste niet op de goede manier lief hebben. We moeten ook oppassen voor het gevaar dat we de naaste lief hebben en helpen met als nevenbedoeling dat ons gevoel van eigenwaarde daardoor stijgt. Dan is het geen belangeloze naastenliefde maar ten dele ook nog verkapte eigenliefde.

3. Alleen de Heere Jezus Christus heeft de Zijnen liefgehad met een volkomen opofferende liefde. Zo kunnen wij het niet en zo mogen we het ook niet proberen. Wij behoeven en mogen niet een soort ‘redder’ of ‘messias’ voor anderen zijn.

4. In het Oude Testament geldt de regel dat de Israëliet tienden geeft aan de Heere en de priesterdienst, 90 procent mag hij voor zichzelf en voor armendienst gebruiken. Zou dit ook niet betekenen dat we onze liefdegaven op een goede manier mogen verdelen en dat er een grens aan mag zitten?

5.  Uit de gelijkenis van de Barmhartige Samaritaan leren we dat de naaste hij of zij is die de Heere op onze levensweg plaatst. We mogen de Heere iedere dag bidden: Heere, wie plaatst u op mijn weg om te helpen?

6. Het kan lastig zijn om grenzen te bepalen bij het geven van onze liefdegaven. Toch zal de ervaring zijn: Het is zaliger te geven dan te ontvangen.

Ds. A. Jonker