Velen zijn geroepen, maar weinigen...

Ds. J.J. van Holten / 3 reacties

01-08-2014, 08:32

Vraag

Naar aanleiding van het lezen van Mattheüs 22:14 (“Want velen zijn geroepen, maar weinigen uitverkoren”) heb ik een vraag. Ik heb in de grondtekst gelezen dat het ook gelezen mag worden als: “Want velen zijn geroepen, maar weinigen hebben de keuze gemaakt.” Het woord “verkoren”, verbuigt zich via “verkiezen” (hetgeen passief is) naar iets actiefs, te weten “kiezen”, de opdracht om je te bekeren (en achteraf zie je dat de Heilige Geest in je aan het werk was). De grondtekst is dus verkeerd vertaald. Zou u dat ook nog eens na kunnen kijken en mij dat bevestigen of ontkennen.

Antwoord

Altijd leuk die taalspelletjes, zeker als je daar de grondtekst bij betrekt. Voor ik je vraag ga beantwoorden eerst dit. En tekst klinkt nooit op zichzelf, maar functioneert altijd in de context van een bepaald verhaal, gebeurtenis of geschiedenis. Dat is in de tekst van Matth. 22:14 ook goed te zien want de zin begint met “want”. Het is dus een conclusie van de gelijkenis die Jezus daaraan voorafgaand vertelt. Die gelijkenis is dus ook zeer betekenisvol voor het verstaan van deze tekst. Daaruit blijkt namelijk dat roeping en verkiezing alles met elkaar te maken hebben. Die staan dus niet los van elkaar. Sterker nog de verkorenen (dat zijn die geroepenen die aan de roeping gehoor gaven en in de bruiloftszaal zijn) zitten daar dankzij de roeping. De verkiezing verwezenlijkt zich dus door middel van de roeping.
 
Vervolgens nog even dit: In Matth. 20:16 in de (Herziene)Statenvertaling komt dezelfde tekst met dezelfde woorden voor. Die staat er echter in de Griekse grondtekst niet. Volgens de meerderheidstekst van het NT is dit een latere toevoeging vanuit hoofdstuk 22. Maar dat is je vraag niet.
 
Voor wat betreft de tekst is er taalkundig geen enkel verschil tussen geroepen en verkoren. Beiden zijn in het Grieks gesubstantiveerde participia (zelfstandig gebruikte voltooid deelwoorden). Letterlijk vertaald: “Velen zijn geroepenen en weinig zijn verkorenen” (vroeger vertaalden we een voltooid deelwoord door er het woordje “zijnde” achter te plaatsen (dus “geroepen zijnde” en “verkoren zijnde”). Vanwege die taalkundige gelijkheid van de beide zinsdelen zullen we ze dus ook hetzelfde moeten vertalen.
 
Ik zie dus niet in hoe het waar zou kunnen zijn dat geroepenen wel passief zou zijn en verkorenen ineens actief, in de zin van “een keuze maken of gemaakt hebben”. Het gaat dus in beide gevallen om geroepen worden en verkoren worden. Dat laat natuurlijk onverlet dat de Heilige Geest door de roeping heen verkiest.
 
Wat mij betreft is de grondtekst in dit geval goed en consequent vertaald.

Vriendelijke groet,
Ds. J. J. van Holten, Bergambacht

Ds. J.J. van Holten

Ds. J.J. van Holten

  • Geboortedatum:
    22-12-1956
  • Kerkelijke gezindte:
    PKN (Hervormd)
  • Woon/standplaats:
    IJsselstein
  • Status:
    Actief

Tags in dit artikel:

uitverkiezing
3 reacties
emaildfj1atgmailpuntcom
04-08-2014 / 11:48
Ik ben benieuwd wat de aanleiding van je vraag is. Denk je erover na of de mens zelf moet kiezen?
Dat vind ik een interessante/belangrijke discussie.
Reageer gerust. Het interesseert me te weten wat je denkt: emaildfj1@gmail.com
juni
05-08-2014 / 19:19
vragensteller, de uitverkorenen zijn toch de inwendig geroepenen?

al weet iemand dat niet van zichzelf,als het nog pril is.
maar als de Heere gaat werken....

dan gaat zo iemand vanzelf wel aan het werk
juni
08-08-2014 / 21:25
vragensteller,God verkiest
inwendige roeping is van Hem
uitwendig kunnen we onze buitenkant mooi bekeren,worden we allemaal geroepen

Terug in de tijd

Wil God mensen redden? Misschien is het een rare vraag, omdat anders misschien God nooit Zijn Zoon had gestuurd. Maar re...
1 reactie
02-08-2017
Ik heb een vraag m.b.t. het overdopen. Niet in de eerste plaats om het overdopen op zich, maar hoe zit dat als het niet ...
1 reactie
01-08-2012
Het valt mij op dat er tegenwoordig veelal uit het Nieuwe Testament gepreekt wordt en weinig uit het Oude Testament. Is ...
geen reacties
01-08-2013
website-ontwikkeling door webdevelopment by Accendis
design website door design website by Mooimerk
hosting website door hosting website by STH Automatisering