Rouwende zus helpen met verwerken kinderloosheid

Mijn zus heeft me ongeveer een half jaar geleden verteld dat de ivf-behandelingen (hun enige kans op een kind) zijn mislukt. Ik wil haar graag steunen, maar weet niet goed hoe. Als ik haar onder vier ogen oprecht en in alle rust vraag hoe het met haar gaat, kapt ze het af.

Onlangs reed ze met me mee naar een verjaardag. Ze klapte op die verjaardag dicht toen iemand in een propvolle kamer vertelde dat ze zwanger was (terwijl ze het weet van mijn zus, zoiets doe je toch niet?). Toen we in de auto terug zaten, was ze zich het hele uur aan het verbijten. Ik ging daarom bewust even met haar mee naar binnen en terwijl ik een kopje thee voor haar zette, barstte ze in huilen uit. Als reactie daarop wilde ik haar een knuffel geven, maar dat weerde ze af. Toen ze haar emoties weggeslikt had, ging ze op iets praktisch over.

Op mijn vraag waar ze behoefte aan heeft en op welke manier ik er voor haar kan zijn, antwoordt ze niet. Het is echt niet zo dat ik er elke keer over begin, dat doe ik af en toe (we zien elkaar bijna elke week). Hoe kan ik haar steunen? Zelf heb ik ook geen kinderen, dus dat kan het probleem niet zijn. Ik hoop dat u me een paar tips kunt geven.

Het is erg ingrijpend als je er achter komt dat er in jouw huwelijk geen kinderen geboren zullen worden. Als een stel trouwt en ze zien zichzelf in de toekomst, is dat eigenlijk altijd met kinderen. En als maand na maand blijkt dat je weer niet zwanger bent, is dat gewoon zwaar. Dan moet je weer een maand wachten voor weer een nieuwe mogelijkheid. En zo leef je dan van maand tot maand. En iedereen weet wel dat het even kan duren voordat je zwanger bent maar als dat lang gaat duren, slaat de ongerustheid toe. En op een gegeven moment kun je bijna nergens anders meer aan denken. En iets waar je zelf zo naar verlangt en wat je dan zo bezighoudt, zie je dan dubbel en dwars bij anderen aanwezig,. Dan lijkt het wel of leeftijdsgenoten om je heen maar makkelijk zwanger worden.

Je zus heeft een medisch behandeltraject achter de rug. Uiteindelijk is er ivf toegepast en ook  dat heeft geen zwangerschap gegeven. En daarmee komt je zus in een echt rouwproces terecht. En het woord proces zegt al dat je dat niet zomaar verwerkt hebt. Het is bijna net zo ingrijpend als dat je een geliefde door de dood moet missen. De rouwende moet door twee processen  heen. Allereerst kost het tijd en energie dit verdriet te verwerken en in de tweede plaats is er de vraag hoe  je dan je leven moet gaan invullen.

Geen twee mensen zijn hetzelfde. De een verwerkt het verdriet liever alleen terwijl een ander er juist over wil praten. Ik heb de indruk dat je zus nog in de verwarrende periode zit van teleurgestelde verwachtingen. Ik schrijf verwarrend, want dat is het ook. En de ene dag zal ze er ook beter mee kunnen omgaan dan de andere dag. Het lijkt wel dat je zus het eerst liever voor zichzelf wil verwerken. Dat heb je te respecteren. Jij hebt al voldoende aangegeven dat je er voor haar wil zijn en dat zal haar zeker goed doen. Alleen vindt ze het nu kennelijk nog te moeilijk om er over te praten.

Ik kan je alleen maar het advies geven er voor haar te willen blijven zijn. Dat laat je vaak vooral merken door je uitstraling en niet door er steeds over te willen beginnen. Dwing haar niet, hoe goed bedoeld ook, om te praten. Zij kan het kennelijk nog niet en dat is haar goed recht. Dit rouwproces heeft echt tijd nodig. Meer kun je nu niet doen.

Alie Hoek-van Kooten