Zenuwpees

dr. J. van der Wal / 8 reacties

06-05-2021, 15:00

Vraag

Ik ben 22 jaar en ik ben iedere dag zenuwachtig om te gaan werken. Ik ben van kleins af aan al een zenuwpees. Als ik op schoolreis moest, naar kinderfeestjes... enz. En nu ook als ik stage loop en op m’n werk. Ik weet dat het niet aan mijn werkomgeving ligt, maar echt aan mezelf.

Ik werk inmiddels ook alweer een poosje op m’n huidige werkadres en het wordt niet minder. Ik ben vooral bang om fouten te maken en ik ben bang dat ik het werk niet goed doe of dat ik te weinig doe. Wat kan ik hier het beste tegen doen? Wordt het minder als je ouder wordt? Ligt het aan de leeftijd? Wil de Heere mij iets duidelijk maken? Misschien zijn er meer mensen die zich hierin herkennen.

Antwoord

Uit je vraag wordt in ieder geval duidelijk dat het probleem niet door bepaalde omstandigheden wordt veroorzaakt, maar verbonden is met je persoonlijkheid. Je hebt er immers al lang last van. En het heeft niet te maken met specifieke situaties, maar allerlei situaties waarin een bepaalde prestatie wordt gevraagd roepen spanning op. Verder is duidelijk dat het vooral gaat om de angst om fouten te maken. Maar op basis van de inhoud van deze vraag, blijft er nog veel onduidelijk. Ik noem een paar dingen: 

Gaat het vooral om angst om te falen, of ligt het accent meer op controle houden? Welk gedrag laat je concreet zien als de genoemde spanning zich aandient? Ben je in staat om dit met je leidinggevende, collega’s, vrienden of familie te bespreken, of houd je dit voor jezelf? Ik noem zomaar een paar punten, die meer duidelijkheid kunnen geven over wat er precies aan de hand is en wat dit met je doet. Het uitzoeken daarvan is iets voor een gesprek met een deskundige, bijvoorbeeld een psycholoog. Ik kan niet bepalen of dat nodig is. Ik krijg de indruk dat het probleem wel een serieuze belasting  geeft. Het kan nooit kwaad om eens een verkennend gesprek te hebben met iemand die samen met jou kan beoordelen of professionele hulp nodig is. Op zich is dat al lastig voor iemand met dit soort klachten. Want dit betekent dat je controle moet loslaten en weer een onbekend avontuur tegemoet gaat. Laat het een geruststelling zijn dat zo iemand echt het beste met je voor heeft en dat jij degene bent die beslist wat je doet met adviezen. 

Niet om het probleem te bagatelliseren, maar aan dit gedrag zijn ook vaak sterke eigenschappen verbonden.  Vaak gaat het om mensen die de dingen serieus nemen, precies zijn, overzicht houden en goed nadenken voor ze aan iets beginnen. Als het anders gaat dan verwacht, hebben ze vaak al een plan B.   

Terug naar wat je lastig vindt. De kern van het omgaan met dit soort angsten is om die onder ogen te zien en door ervaring te leren om die te relativeren. De angst moet onder controle en de angst moet jou niet beheersen. Daar tegenover staat dat als je de bronnen van de angst vermijdt, die steeds meer controle over je krijgen en je leven steeds beperkter wordt. Daar zijn wel bepaalde adviezen aan te verbinden, maar dat is maatwerk, waar begeleiding bij nodig is. Anders leidt het alleen maar tot teleurstellingen en dat maakt het probleem groter. 

Overigens zijn er wel algemene tips te geven, die het mentale welzijn bevorderen en daarmee ook de weerbaarheid tegen angstklachten versterken. Denk aan goed bewegen, slapen, buiten actief zijn en dingen doen die je een positief gevoel geven. Naarmate je meer last hebt van het probleem, doe je er goed aan meer van deze dingen te doen. Doet de angst zich voor, probeer dan je ademhaling rustig en je spieren ontspannen te houden. En als de situatie het toelaat, zoek dan een rustige plek op en probeer even afstand te nemen. Tenslotte kun je proberen om rustig na te denken over hoe erg het nu eigenlijk is wat je angst in boezemt. Vaak is de angst niet rationeel. Door daar rustig over na te denken, kun je de angst relativeren. Als je daarbij je angst ook met een ander bespreekt, zal dat des te meer helpen. In het algemeen helpt praten met een ander als je angstig bent. Dat kan ook over allerlei andere onderwerpen, waardoor je afleiding krijgt. Mocht dit allemaal onvoldoende zijn, aarzel dan niet om eens met een deskundige te praten. 

Tenslotte je vraag of de Heere je hiermee iets wil zeggen. Dat is een mooie vraag, maar daar kan ik voor jou geen antwoord op geven. Je zou daar met een ouderling of predikant over kunnen spreken. In het algemeen kan ik je wel wijzen op de bekende tekst: “Mijn genade is u genoeg, want mijn kracht wordt in zwakheid volbracht” (2 Kor. 12: 9). Spurgeon zegt daarover:

“Onze zwakheid moet worden gewaardeerd, omdat zij ruimte maakt voor goddelijke kracht. Wij zouden nooit de macht van de genade hebben gekend, als wij niet de zwakheid van onze natuur hadden gevoeld. Geprezen zij de Heere voor de doorn in het vlees, en de engel van Satan, wanneer zij ons uitdrijven naar de sterkte van God. Dit is een kostbaar woord van de eigen lippen van onze Heere. (...) De Algenoegzame is genoeg voor mijn grootste behoefte. Hij, die genoegzaam is voor aarde en hemel, is zeer zeker in staat het geval van een arme worm, gelijk ik ben, onder de ogen te zien. Laten wij dan terugvallen op onze God en zijn genade. Als Hij ons verdriet niet wegneemt, zal Hij ons in staat stellen het te dragen.” 

Dr. J. van der Wal

dr. J. van der Wal

  • Geboortedatum:
    31-01-1955
  • Kerkelijke gezindte:
    PKN (Hervormd)
  • Woon/standplaats:
    Dordrecht
  • Status:
    Actief
  • Bijzonderheden:

    Voormalig directeur Eleos en divisiemanager De Hoop.

Tags in dit artikel:

faalangstzenuwachtig
8 reacties
mortlach
06-05-2021 / 15:30
Je zou er ook mee naar de dokter kunnen. Die kan dan doorverwijzen naar een psycholoog en eventueel angstremmers voorschrijven. Heb ik zelf ook gedaan, jaren geleden en het probleem is sindsdien zo goed als verdwenen.

De rest van de adviezen zijn uiteraard ook goed, maar ik miste de medische insteek een beetje.
Kerkganger
06-05-2021 / 16:49
Ik heb er ook wel eens last van. Probeer rustig te blijven. Een rustige partner helpt misschien. Misschien loopt er nog iemand in je kerk rond die bij je past?
Naturel
06-05-2021 / 20:05
Herkenbaar !!

Ik heb hulp van een praktijkondersteuner gehad, vervolgens doorgestuurd naar psycholoog
Daar heb ik gesprekken gehad maar ook een zelfbeeld training gevolgd
Echt super veel van geleerd
En ik heb ook medicijnen geslikt, maar dat was omdat ik toen ook heel erg diep in m'n burnout zat
Blijf er niet mee lopen..zoek hulp
Iboi
06-05-2021 / 20:21
Ik heb het ook van kinds af aan. Toen ik mijn eerste echte baan had, rond dezelfde leeftijd als jij nu, ging het echt niet meer. De angst was me de baas. En mijn vaardigheden kwamen niet uit de verf. Dat gaf hele nare gevoelens en kostte zoveel energie om toch overeind te blijven. Steeds weer moed verzamelen om naar het werk te gaan. Ook bij familie en beste vrienden had ik er last van. Je hebt mensen nodig die jou persoonlijk zien en je helpen het beste uit jezelf naar boven te halen. Maar die mensen zijn er niet altijd en op je werk (ook privé) zul je ook wel eens voor jezelf op moeten komen en tegengas geven, je mening geven.

Ik heb cognitieve gedragstherapie gevolgd en een assertiviteitstraining. Dat heeft me enorm geholpen. Ik raad je ook aan naar de huisarts te gaan en te overleggen wat bij jou past qua hulp. Blijf hulp vragen, ook als de therapie nog niet voldoende heeft geholpen. Het is zo jammer van je tijd/leven om met angst rond te lopen. Ik ben begin dertig en heb t ook nog, in mindere mate, maar het is zo vervelend als t je belemmerd in je ontwikkeling en leuke dingen die je er eventueel door mist.

Op je werk kun je kijken naar je functieomschrijving en of je doet wat je moet doen. Je kan ook feedback vragen aan je leidinggevende. Ik ben destijds open geweest over de angst naar mijn leidinggevende (niet naar alle collega's, voordat je blijvend met een stempel rondloopt). Je kan zelf inschatten of je je leidinggevende dit toevertrouwd, of beter een andere vertrouwenspersoon die je kan helpen.

Sterkte en goede stap om het kenbaar te maken.
mortlach
06-05-2021 / 21:47
In mijn geval was het sociale angst waar ik last van had. Lijkt heel erg op wat de vraagsteller beschrijft, maar ik wil natuurlijk geen diagnose gaan stellen hier.

Het grappige is dat ze voor sociale angst standaardprotocollen hebben die in 90% van de gevallen gewoon werken. Het voelt misschien allemaal als heel erg en ernstig, maar voor psychologen is dit dus echt allemaal standaardwerk.

En ik heb er de leukste 'grap' in mijn leven door meegemaakt. Deel van de behandeling was in mijn geval groepstherapie. Groepstherapie voor mensen die bang zijn voor groepen. Ik vond en vind dat nog steeds hilarisch! Het werkte wel, trouwens.
imvi
06-05-2021 / 23:56
@kerkganger

Ik moest wel even lachen om je reactie: erg fijn natuurlijk als je een rustige partner hebt die ook een rustgevende invloed op jou uitoefent, maar dat lijkt me nou niet echt een goede motivatie om op zoek te gaan naar een partner...
geetje
07-05-2021 / 07:29
Dit had ik geschreven kunnen hebben. Volgens mij is het bij mij in de puberteit begonnen, al was ik vroeger wel erg verlegen. Ik wist ook niet welke opleiding ik moest gaan doen. Wél welke opleidingen níet! Geen dingen waarbij je jezelf moest ontdekken/presenteren, stage moest lopen, spreekbeurten moest houden.. Ik ben in een winkel van kennissen terechtgekomen (1 dag naar school), was erg leuk maar zonder klanten nog leuker ;) Nu ben ik vrouw en moeder, heerlijk in mn eigen bubbel. Het enige wat nu nog lastig is, is (soms) naar de kerk. Ik ben wel altijd blijven gaan trouwens. Ik ben niet lui en wil dat ook niet gevonden worden dus ik heb met mezelf afgesproken alles aan te pakken wat ik niet eng vind. Schoonmaken, iemand rijden, luizenmoeder, dat soort dingen. Naar therapie krijg je me niet namelijk, te eng.. Zal voor vraagsteller ook wel gelden lijkt mij. Al hoop ik van niet als ik de andere reacties zo hoor.. Lastig hoor als je zo volop in het sociale leven staat en het moeilijk vind. Je zegt er toch niet snel iets over tegen een ander en doe je het wel dan snappen ze het vaak niet. 'Ja dat heb ik ook wel hoor!' Huh, hoe dan, iemand die overal aan meedoet?? Ik verzwijg het daarom en trek nu mn eigen plan.
Samanthi
07-05-2021 / 14:35
Wat lastig, wel super dat je nu een stap gezet hebt om deze vraag te stellen.
Ik hoop dat je de juiste hulp zal vinden.

Terug in de tijd

We hebben twee zoons van zeven en drie jaar. Wat ik merk is dat ze erg gericht zijn op hun geslachtsdeel. Ik betrap ze e...
geen reacties
06-05-2019
Ik woon in een christelijke gezinshuis/begeleidwonen voor 18-plus en er wordt bij ons in de gezamenlijke woonkamer tv ge...
1 reactie
08-05-2017
website-ontwikkeling door webdevelopment by Accendis
design website door design website by Mooimerk
hosting website door hosting website by STH Automatisering