Predestinatie in vroege kerk
Redactie Refoweb | Geen reacties | 12-08-2026| 08:00
Vraag
Mijn vraag betreft de leer der uitverkiezing en predestinatie en welke kerkvaders uit de vroege kerk (eerste drie eeuwen) behalve Augustinus dit ook leerden, zoals in onze gereformeerde leer onderwezen wordt? Is hier ook een boek over te vinden?
Ruim 900 christelijke boeken op uw tablet en telefoon
Bijbelstudie, dagboeken, romans en kinderboeken in de Geloof-Digitaal app, op telefoon of tablet. 14 dagen gratis proberen, daarna € 7,95 per maand.
Antwoord
De vroege kerkvaders uit de eerste drie eeuwen leerden niet systematisch de dubbele predestinatie in de vorm waarin de gereformeerde leer (zoals de Dordtse Leerregels) dit verwoordt. De leer zoals wij die in de gereformeerde traditie kennen, is theologisch gezien pas echt uitgewerkt door Augustinus in de vierde en vijfde eeuw en later door Calvijn tijdens de Reformatie.
Bepaalde fundamenten onder de uitverkiezingsleer waren al wel aanwezig in de vroege kerk. Denk daarbij aan Clemens van Rome (ongeveer 95 na Christus). Hij schreef in zijn “Eerste brief aan de Korintiërs” over de “uitverkorenen van God.” Hij erkende Gods soevereine uitverkiezing. Ook Ignatius van Antiochië (circa 110 na Christus) benadrukte in zijn brieven dat de kerk een geestelijke eenheid is die door Gods besluit is geformeerd. Origenes (+/- 185–254) legde sterk de nadruk op Gods eeuwige voorkennis en goddelijk besluit, al zag hij dit in zijn systeem vaak als een uitverkiezing op basis van wat God in de toekomst zou voorzien.
We vonden verschillende publicaties via internet die dieper ingaan op de geschiedenis van de predestinatie. De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat we deze niet zelf hebben gelezen en niet weten of je hier ook echt wat aan hebt.
- "Calvijn en de kerkvaders" van dr. A. van de Beek
- "De wil is geen automaat" van prof. dr. W. van ’t Spijker
- "The Doctrine of Election Through Christian History" van B. G. Armstrong
Verder:
"De leer van de uitverkiezing is geen bedenksel van Calvijn of van het calvinisme. Het is ook uitvoerig te vinden in de Heilige Schrift, en doordacht sinds de Vroege Kerk (voornamelijk Augustinus) en in de Middeleeuwen (Thomas van Aquino, Johannes Duns Scotus). Zelfs ook Arminius leerde een dubbele predestinatie (uitverkiezing én verwerping)! De verkiezing kun je in het theologische denken niet overslaan. Wie zou zeggen dat God de toekomst niet kent en dat Zijn wil niet over alles gaat, neemt afstand van de leer van de Kerk van alle tijden."
(Uit: Leer van de uitverkiezing)
En:
Lees ook: Did Christians Teach Predestination Before Augustine?
Dit artikel is beantwoord door
Redactie Refoweb
Bijzonderheden:
Mailadres: vragen@refoweb.nl


