Rouwdienst niet door consulent

Mag een kerkenraad weigeren dat de consulent de rouwdienst leidt als een gemeente (Gereformeerde Gemeenten) vacant is? De consulent van de overledene van een bekende van mij in een andere gemeente mocht de begrafenisdienst niet leiden van hun kerkenraad.

Geachte vraagsteller,

Om uw vraag te beantwoorden heb ik advies gevraagd aan onze predikant ds. W. A. Zondag, die mij erop wees dat in 2019 een brochure, geschreven door het deputaatschap Kerkrecht, op de synode van de Ger. Gem. is vastgesteld, die hierover gaat. Deze heet: “Kerkvisitatie & de consulent”.

Ik citeer uit het gedeelte over de consulent (bladzijde 40,41): 6. Andere werkzaamheden
 
“De classis heeft de consulent aangewezen om de kerkenraad als raadgever en leidsman terzijde te staan. Dit houdt in dat de kerkenraad zich in voorkomende gevallen tot hem kan wenden met de vraag om ondersteuning. Dan kan het gaan om een verzoek tot het geven van catechisaties of het leiden van begrafenissen en trouwdiensten. Maar ook het houden van bid- en dankdagen of het leiden van vergaderingen. De consulent, die ook zijn plichten heeft in zijn eigen gemeente, in het geheel der gemeenten en in andere consulentgemeenten, bepaalt zelf in hoeverre hij in staat is aan deze vraag tegemoet te komen. De kerkenraad geeft hem voor de bewezen diensten een redelijke vergoeding. Anderzijds bepaalt de kerkenraad zelf welke diensten er wel van de consulent gevraagd worden en welke niet. Dit betekent dat de kerkenraad het recht heeft ambtelijke diensten van een andere predikant te vragen. De consulent heeft steeds een dienende taak en geen heersende. De consulent mag dan ook niet intreden in de rechten die iedere plaatselijke kerkenraad heeft. Wel draagt de consulent de verantwoordelijkheid voor de tijdige bediening van de Heilige Doop en het Heilig Avondmaal. Het laatste indien enigszins mogelijk minimaal twee maal per jaar. Wanneer het de consulent niet mogelijk is dat zelf te doen, bevordert hij dat een andere predikant dit doet.”

Uit dit citaat blijkt dat een kerkenraad inderdaad zelf kan kiezen welke predikant zij vraagt om in een rouwdienst voor te gaan.

Natuurlijk is een kerkenraad in principe geneigd om aan de wensen van een rouwende familie te voldoen. En de consulent is de eerst aangewezen persoon om te vragen voor een rouwdienst als een gemeente vacant is. Regelmatig wordt daar echter van afgeweken als er persoonlijke banden waren met een predikant die vroeger in de gemeente gestaan heeft, of een andere predikant met wie er persoonlijke relaties zijn.  Ik hoop dat in het geval wat u noemt geen sprake is van een verstoorde relatie tussen die gemeente en haar consulent, waardoor ze hem niet willen vragen. Desgewenst kunt u de kerkenraad vragen om openheid van zaken waarom ze de consulent niet hebben gevraagd. Duidelijk blijft dat de kerkenraad het recht heeft om te vragen wie ze willen.

Hartelijke groet,
Drs. Nico van Steensel