De duivel voor de schepping

Ds. P. van der Kraan / 6 reacties

20-04-2013, 13:38

Vraag

Tijdens catechisatie kwam ik met de volgende opmerking cq. vraag. God heeft het kwaad alias de duivel gecreëerd om ons mensen een eigen wil te geven. En als dat zo is, was de duivel dan al voor de schepping uit de hemel gezet? In de Bijbel staat namelijk dat God zag dat het goed was, dus lijkt het mij onwaarschijnlijk dat de duivel er al voor de schepping was. Is dat waar? De leider van de catechisatie kon dit niet bevestigen.

Antwoord

Als inleiding op het antwoord wil ik je duidelijk maken dat we bij het lezen van de Bijbel goed doordrongen moeten zijn van het feit dat de Bijbel het boek van Gods heilsopenbaring is en geen antwoorden geeft op onze (nieuwsgierige) vragen. Tenzij onze vraag is hoe wij bij God terug kunnen komen. Die vraag wordt uitvoerig beantwoord.
 
Ten aanzien van je vraag moet ik eerst twee correcties aanbrengen. God heeft het kwaad, alias de duivel, niet gecreëerd/geschapen. Als alles goed/zeer goed was, hoort het kwaad daar niet bij. En verder heeft God de duivel ook niet geschapen om ons mensen een eigen wil te geven. Het behoort tot de schepping naar het beeld van God en dus tot het oorspronkelijke mens-zijn dat we een eigen wil hadden. Die eigen wil was zó dat wij konden kiezen tussen goed en kwaad. Vermoedelijk bedoel je met je vraag (over de 'schepping' van de duivel en de eigen wil) wat in de klassieke gereformeerde geloofsleer het proefgebod is genoemd. Dat hield in dat de mens mocht eten van alle bomen in het paradijs, behalve van die ene boom, die de boom van kennis van goed en van kwaad werd genoemd. De vraag is of die naam terecht is. Is God een God die mensen 'uitprobeert'? Feit is dat we de mogelijkheid hadden om te kiezen. En die keuzemogelijkheid werd ons geboden toen satan ons 'uitprobeerde'. Je weet hoe het gelopen is: we hebben geluisterd naar satan. En nu rijzen er twee vragen waarop we het antwoord ten diepste moeten schuldig blijven.
 
De eerste is: waar komt satan vandaan? Uit de weinige gegevens die de Bijbel hierover vermeldt, kun je concluderen dat satan een gevallen engel is. Dat houdt in dat hij oorspronkelijk deel uitmaakte van de goede schepping. Hij is echter in opstand gekomen tegen God. De brief van Judas zegt er iets over. Te weinig om er een hele theorie op te bouwen. En dan blijft ook nog de vraag hoe in de goede schepping, waartoe ook de engelenwereld behoorde, het kwaad heeft kunnen binnendringen. Op die vraag geeft de Bijbel geen antwoord. Het kwaad is er al als we in Genesis 3 lezen over de slang die de vrouw verleidt.
 
Een tweede vraag die hier rijst, is waarom wij mensen ervoor gekozen hebben om te luisteren naar de slang, cq. de duivel. Er was alles vóór geweest als wij ons hadden gehouden aan het woord/gebod van God. God kenden wij. Wij wisten dat wij Hem konden vertrouwen. Wij leefden met Hem als een vader met zijn kinderen. God was goed, betrouwbaar, vol zorgzame liefde. Toch luisterden wij naar satan, die wij niet kenden, waarvan wij niet wisten of hij betrouwbaar was. Waarom???
 
De vraag naar de oorsprong van het kwaad is in meer dan één opzicht dus niet direct te beantwoorden. Het zegt intussen wel iets over ons dat wij op de tweesprong van de keuze, in het paradijs, satan wel en God niet vertrouwd/geloofd hebben. 
 
Je vraag of de duivel er was vóór de goede schepping is in dit verband ook moeilijk te beantwoorden. Wat bedoel je met "goede schepping"? Genesis 1 meldt dat God in het begin hemel een aarde schiep. Vervolgens gaat het scheppingsverhaal verder met hoe de aarde is geschapen. Over de schepping van de hemel en engelen enz. horen wij hoegenaamd niets. Heeft de opstand in de hemel vóór de schepping van de aarde plaats gevonden? Wij werken met begrippen die met tijd samenhangen (ervoor en erna e.d.). Maar de tijd wordt bepaald door het op- en ondergaan van de zon. Alhoewel er meteen al sprake is van de eerste dag, los van de schepping van zon en maan.
 
De vraag of de duivel er was vóór de schepping hangt dus af van het antwoord op de vraag of hemel en aarde tegelijkertijd geschapen zijn. Of dat er een bepaalde tijd is geweest tussen de schepping van de hemel en de aarde. Omdat in Gen. 1:1 hemel en aarde in een adem worden genoemd en ook omdat in het scheppingsverhaal en door de hele Bijbel heen hemel en aarde volop op elkaar betrokken zijn (de hemel meer op de aarde dan omgekeerd), zou je kunnen denken dat ze (vrijwel) gelijktijdig zijn ontstaan. Maar nogmaals: daarover doet de Bijbel geen uitspraken.
 
Duidelijk is dat de duivel niet tot de goede schepping heeft behoord. En dat het kwaad een voor ons onbekende oorsprong heeft. We spreken in dit verband over het duistere geheim van het kwaad wat betreft zijn oorsprong.
 
En wat de mens betreft: we waren vrij om te kiezen. Want liefde vraagt om vrijheid. Gedwongen liefde is een uitdrukking vol innerlijke tegenstrijdigheid. Maar sinds we het kwaad gekozen hebben, is onze wil gebonden aan het kwade en kunnen we alleen maar het kwaad doen.
 
Om die reden is wedergeboorte nodig. Dan wordt door de Heilige Geest (die werkt door middel van het Woord) onze wil vernieuwd. En leren we willen wat God wil. Al is het in dit leven nog onvolkomen. In de volledige herschepping op de jongste dag zullen de kinderen van God weer volledig georiënteerd zijn op Gods wil

Ds. P. van der Kraan

Ds. P. van der Kraan

Ds. P. van der Kraan

  • Geboortedatum:
    06-02-1948
  • Kerkelijke gezindte:
    PKN (Hervormd)
  • Woon/standplaats:
    Arnemuiden
  • Status:
    Actief

Tags in dit artikel:

duiveloorsprong van kwaadschepping
6 reacties
vlokje
22-04-2013 / 11:53
Het is een vraag met een onmogelijk antwoord. Met dat soort vragen weten we ons geen raad. Het is precies hetzelfde als de vraag hoe God Zelf is ontstaan. En waar de Bijbel zwijgt mogen wij niet meer verder vragen.
En toch denken we na, en zal ieder kind een keer met die vraag komen. Want het knaagt en we willen zo graag een antwoord.
levensbron
22-04-2013 / 15:22
inderdaad moeilijk uit te leggen. Ds. goed gedaan.

Laten we maar naar de onderste paragraaf kijken.
Om die reden is wedergeboorte nodig.
Door de heilige geest wordt ons hart vernieuwd en moeten we worden als een kind.
Een kind weet ook niet alles.
Zeker weten we met z n allen wel, dat we God moeten gehoorzamen en niet de duivel.
Laat hem niet toe in het huis van je hart.
Daar moeten we dagelijks om bidden.
rotterdam
22-04-2013 / 22:55
@levensbron en vlokje : niet verder vragen? Geloven als een kind? Wat is dat voor een kind? Kinderen vragen juist, wat? hoe? Waarom? De Bijbel staat vol vragers : Abraham, Moses, Jona en zelfs de grote Johannes de Doper vraagt "bent U de Christus of moeten wij een ander verwachten?". Verheug je - onze Meester staat klaar voor de vragen van Zijn leerlingen.
vlokje
23-04-2013 / 11:09
Rotterdam: geeft onze Meester dan antwoorden op een briefje of een stem uit de hemel die antwoord geeft op de prangende vraag van deze vraagsteller? Wij gaan aan het redeneren, maar wat is nu het ECHTE antwoord van de Meester?
Ik heb God al duizenden malen gevraagd hoe Hij ontstaan is, maar ik krijg daar geen antwoord op, hoe kan dat dan, bid ik dan verkeerd? Mijn dominee zei alleen maar: dat is een verborgenheid die God expres verborgen houd. Maar ik wil het nog steeds erg graag weten, ik voel me nog steeds kinderlijk nieuwsgierig.
rotterdam
23-04-2013 / 15:47
@vlokje - peerkloppe heeft gelijk, Job is een mooi voorbeeld.
Maar ik begrijp jou wel.
Wij (althans de meeste van ons) zijn opgevoed in een kerk met veel woorden. Het woordje "waarom" ligt op onze lippen. Misschien is het beter wat meer "Amen" te zeggen.
Niet alles is in woorden te vangen. Het is een "bijwerking" van onze manier van denken.
Voorbeeld ? Nog maar kort geleden was ik in een kerkdienst, de preek ging over Marcus 15 vers 34 " En op het negende uur riep Jezus met luide stem: ELOÏ, ELOÏ, LAMA SABACHTANI, dat is vertaald: Mijn God, Mijn God, waarom hebt U Mij verlaten?".
De Here Jezus weet het niet, Zijn Hemelse Vader geeft geen antwoord.
Toch een preek, en na ruim 45 minuten bleek de dominee het antwoord wel te weten.
In verwarring verliet ik de kerk, het bleef nog lang onrustig in m'n hoofd.
Je kunt een bloem helemaal ontleden ; steel - blad - stamper - meeldraden, maar dan is de bloem kapot, de schoonheid is weg.
mieptruus
23-04-2013 / 17:36
He Rotterdam, dat gevoel wat je beschrijft herken ik. Wij hebben een bepaald beeld van God. Als we meer inzicht krijgen dat niet rijmt met onze kennis, kunnen we teleurgesteld raken of zelfs schrikken.

Terug in de tijd

Ik overweeg hulp te zoeken voor mijn problemen. Ik heb lang gewacht om deze vraag te stellen, momenteel zit ik er een be...
6 reacties
20-04-2012
Mag ik vertellen wat ik op mijn hart heb? Ik geloof in God vanuit het diepste van mijn hart. Dat Hij voor mijn zonde is ...
geen reacties
20-04-2006
Gebeurt het wel vaker dat de vervulling van een belofte die de Heere aan jou persoonlijk gegeven heeft  lang op zich laa...
geen reacties
20-04-2006
website-ontwikkeling door webdevelopment by Accendis
design website door design website by Mooimerk
hosting website door hosting website by STH Automatisering